پرونده NAACP علیه xAI ادامه پیدا می‌کند. دبرا ام. براون، قاضی دادگاه فدرال ناحیه شمالی می‌سی‌سی‌پی، روز جمعه ۳۰ اکتبر در رأی و دستوری مکتوب، درخواست رد دعوا را که X.AI Corp. و شرکت تابعه آن MZX Tech LLC ارائه کرده بودند رد کرد. موضوع دعوا نیروگاهی گازی در شهر Southaven در شهرستان DeSoto است که برق مرکز داده Colossus 2 در حوالی Memphis را تأمین می‌کند و به گفته شاکیان بدون مجوزهای الزامی قانون فدرال هوای پاک (Clean Air Act) فعالیت دارد.
NAACP و شاخه ایالتی آن در می‌سی‌سی‌پی این شکایت را در آوریل ۲۰۲۶ با وکالت Southern Environmental Law Center و Earthjustice ثبت کردند. بنا بر خلاصه‌ای که دادگاه از دادخواست آورده، توربین‌ها بین اول اوت تا ۱۸ دسامبر ۲۰۲۵ نصب شده‌اند و تا ۷ آوریل ۲۰۲۶ دست‌کم ۲۷ دستگاه در محل بوده است: چهارده SMT-130، یک M35 و دوازده TM 2500 از سه نسل مختلف، با ظرفیت مجموع دست‌کم ۴۹۵ مگاوات. شاکیان ظرفیت انتشار سالانه را حدود ۱۷۰۰ تن اکسیدهای نیتروژن، ۵۸۰ تن مونوکسید کربن، ۱۸۰ تن ذرات معلق ریز و ۱۹ تن فرمالدئید برآورد می‌کنند. به ادعای آنها هیچ‌یک از دو شرکت برای مجوز فدرال جلوگیری از تخریب قابل‌توجه کیفیت هوا، مجوز ساخت ایالتی یا مجوز بهره‌برداری درخواست نداده است. خواسته شاکیان صدور دستور منع، نصب تجهیزات کنترل آلودگی و جریمه مدنی تا ۱۲۴٬۴۲۶ دلار برای هر روز و هر تخلف است.
دفاع xAI بر سه پایه استوار بود. نخست اینکه NAACP حق طرح دعوا ندارد، چون فقط از آسیب به اعضایش سخن می‌گوید و نه از آسیب به خود سازمان. دوم اینکه توربین‌ها منبع متحرک‌اند و مشمول قواعد صدور مجوز نمی‌شوند؛ شرکت به پیامی در ۲۹ ژوئیه ۲۰۲۵ استناد می‌کرد که در آن نهاد محیط‌زیست ایالت می‌سی‌سی‌پی (MDEQ) این دستگاه‌ها را به دلیل نصب روی تریلر کفی «متحرک» و به دلیل ماندن کمتر از دوازده ماه «موقت» دانسته بود. سوم اینکه دعاوی شهروندی بر پایه Clean Air Act مغایر قانون اساسی است، چون اختیار قوه مجریه را به اشخاص خصوصی می‌سپارد.
قاضی هر سه استدلال را کنار گذاشت. به نظر او عبارتی که در قانون به اقامه دعوا «از جانب خود» اشاره دارد، مانع از آن نیست که یک انجمن از طرف اعضایش شکایت کند؛ افزون بر این، این پرونده با مأموریت خود NAACP هم پیوند دارد، زیرا این سازمان آسیب‌های زیست‌محیطی را مسئله‌ای از جنس حقوق مدنی می‌داند. در پرسش اصلی، قاضی تعریف فدرال منبع متحرک را به کار برد که خودروهای موتوری، موتورهای غیرجاده‌ای و وسایل نقلیه غیرجاده‌ای را در بر می‌گیرد. توربین‌ها آشکارا وسیله نقلیه نیستند. به استدلال قاضی، موتور غیرجاده‌ای هم به شمار نمی‌آیند، چون استانداردهای عملکرد فدرال در Subpart KKKK شامل توربین‌های احتراقی ثابت با توان حرارتی ۱۰ MMBtu در ساعت یا بیشتر می‌شود، حتی اگر برای جابه‌جایی روی وسیله نقلیه سوار شده باشند، و طبق دادخواست هر یک از دستگاه‌های Southaven از این آستانه فراتر می‌رود.
نامه نهاد ایالتی هم به کمک xAI نیامد. در حقوق می‌سی‌سی‌پی دادگاه‌ها خود را ملزم به پیروی از تفسیر یک نهاد اداری از قانون نمی‌دانند، و قاضی گفت برداشت MDEQ از این اصطلاح بر واقعیت‌هایی در حوزه تخصص آن نهاد تکیه نداشته و با برنامه اجرایی ایالت ناسازگار است. دفاع مبتنی بر نبودِ اطلاع‌رسانی منصفانه نیز پذیرفته نشد، زیرا MDEQ موضعش را تغییر نداده و خودش خواهان جریمه نیست. قاضی در پایان نتیجه گرفت شهروندانی که به نام خود و برای آسیبی که به خودشان رسیده شکایت می‌کنند، اختیار اجرایی دولت فدرال را اعمال نمی‌کنند.
این دومین شکست xAI در این پرونده ظرف حدود دو هفته است. همین دادگاه در ۱۹ اکتبر به دولت آمریکا اجازه داد از طرف مدیر EPA وارد پرونده شود، اما درخواست آن برای مختومه کردن دعوا را نپذیرفت و گفت قانون به این نهاد اجازه نمی‌دهد برخلاف خواست شاکیان به دعوای شهروندی پایان دهد. درخواست صدور دستور موقت که در ژوئن ثبت شد و هدفش توقف نیروگاه تا دریافت مجوز است، هنوز بررسی نشده است. در رأی همچنین آمده که پس از آغاز ساخت‌وساز، MDEQ برای نیروگاه گازی دیگری در همان محل به MZX Tech مجوز داده، اما این مجوز هیچ‌یک از توربین‌های مورد اختلاف را پوشش نمی‌دهد.
باید توجه داشت که این رأی در مرحله مقدماتی صادر شده است؛ دادگاه ادعاهای دادخواست را درست فرض کرده و حکمی درباره تخلف xAI نداده است. شرکت هنوز می‌تواند واقعیت‌ها، برآوردهای انتشار و هر نوع جبران خسارت را به چالش بکشد، و قاضی یادآوری کرده که نیت xAI و معقول بودن برداشتش از نامه ایالتی هنوز در پرونده روشن نشده است. SpaceX که اکنون مالک xAI است و آن را با نام SpaceXAI معرفی می‌کند، فوراً به CNBC و TechCrunch پاسخ نداد. اهمیت این پرونده از Memphis فراتر می‌رود: توربین‌های مستقر در محل یکی از راه‌های تأمین برق مراکز داده تازه هوش مصنوعی پیش از رسیدن برق دائمی است، و این رأی نشان می‌دهد که سوار کردن دستگاه روی تریلر و برچسب «موقت» به‌تنهایی آن را از شمول مجوزهای فدرال هوا خارج نمی‌کند.